not ekle
fotoğraf ekle
aktivite ekle
yazı ekle
foruma yaz

unutmadan su alintiyi yapiyim:
"zaman benim iste, nesnelesiyor tum anlar
dursam ölürüm paramparca olur dunya"
zaman ve insan arasindaki iliskiyi, ahmet telli'nin bu siradisi dizeleri kadar carpici anlatan bir kelimeler toplulugu var mi, bilmiyorum. zamanin insanlasmasi. en ust duzeyde mekanlasma bu sanirim (humanist bir bakis acisiyla tabi). zaman-ozne ve insan-ozne'nin kesismesi. zamanin zorunlu tarihselligi. tum oznelerin birlikteligini gosteriyor zaman. bir de tabi butun bir alemin tek bir oznede yasamasi. tam tersi de dogru bunun. tek bir oznenin butun bir alemde yasamasi. butun bir yasam sirat koprusunde imis. ya da butun bir alem hayri irdal'in sirtinda. hayri irdal dursa, enstitu cokecek.

son yaptigin analojiye katiliyorum ben de. sarkta zamanla daha barisik bir hayat var. zaman bir yerlere sikistirilmaya calisilmiyor. garpta ise hapsedilen zaman ama asil hapis hayati yasayan oznelerin kendisi. bu durumda zamanin “sahiplenilmesi� gibi bir durum soz konusu degil. zamana sahip olanlar digerlerinin zamanlarini somuren asalaklar. zaman dahil herseyden arti-deger ureten bir sistem bu. sarktaki “sahiplik� ise somuru ustunden degil de birlikte varolma, “karsilikli yardimlasma� mefhumu ustunden vuku bulan bir durum.

evet, iyi tespit babacim. ahmet hamdi, halit ayarci ustunden hayri irdal'in mubarekligini ifsa etmis. halit ayarci toplumsalin karmasikliginin pekala farkinda. hatta hayri irdal'in, bu karmasikligin kucuk capli bir ornegini sundugunun da farkinda muhtemelen. fakat bu karmasiklik cok yorucu birsey onun icin. cunku karmasiklik cozulmesi ve basitlestirilmesi gerekli bir durum. anlasilmasi ve kabul edilmesi gundemde olan birsey degil. hayri irdal icin ise yorucu olan bu “cozme� isi. cunku bu cozum aslinda ortada olmayan bir probleme yonelik. yani problemi yaratan, ya da varolan durumu problem olarak tanimlayan cozumun kendisi.

ya ben yine mekansiz bir zaman veya zamansiz bir mekandan soz edebilecegimizden supheliyim. mekan algiladigimiz mevcut yasamlar ise, zaman da bu yasamlar arasindaki iliskidir noktasina geri gelicem. ve bu iliski kacinilmaz ise mekan zamansiz olamaz. zaman da mekansiz olamaz. cunku iliski ancak ozneler yoluyla kendini var eder. tipki oznelerin kendini iliski yoluyla var edebildigi gibi. bu aciklama genel bir cerceve cizmek icindi. su mumkun ama: zamanin, hali hazirda mekansal bir sey iken mekanlastirilmasi ya da tarihsellestirilmesi. burda soz konusu olan zamanin farkli soylemsel pratikler araciligiyla mekanlastirilmasi. mekanin hali hazirda zamanlasmis birsey olarak tekrar zamanlastirilmasi da benzer bir duruma isaret ediyor. soylemsel yeniden yaratim. manipulasyon, disiplin, somuru, vs. (bu noktada lukacs'a katilmamak mumkun degil tabi.) yani ideoloji. fakat burdaki paradoks da su. ıdeolojiden azade bir mekanlastirma veya zamanlastirma var midir? valla bence yoktur. bu yuzden de donup dolasip geldigim nokta sudur: zaman ve mekan'in birbirlerinden bagimsiz bir “olusâ€�lari yoktur.